Πώς δύο νησιά που απέχουν μόλις τέσσερα χιλιόμετρα έχουν διαφορά ώρας 21 ωρών

Στο Στενό του Βερίγγειου, ανάμεσα στην Αλάσκα και τη Σιβηρία, τα νησιά Διομήδης χωρίζονται από λίγα χιλιόμετρα θάλασσας αλλά και από τη Διεθνή Γραμμή Ημερομηνίας, δημιουργώντας μία από τις πιο εντυπωσιακές χρονικές «ανωμαλίες» στον κόσμο.

Μόλις λίγα χιλιόμετρα νερού χωρίζουν τα δύο μικρά νησιά Διομήδης στο Στενό του Βερίγγειου, ωστόσο η διαφορά ώρας μεταξύ τους φτάνει τις 21 ώρες. Πρόκειται για ένα από τα πιο εντυπωσιακά παραδείγματα του πώς τα σύνορα και οι ζώνες ώρας που δημιούργησε ο άνθρωπος μπορούν να επηρεάσουν την καθημερινότητα.

Τα νησιά, γνωστά και ως Νησιά Γκβόζντεφ, βρίσκονται ανάμεσα στην Αλάσκα των Ηνωμένων Πολιτειών και τη Σιβηρία της Ρωσίας. Ανακαλύφθηκαν το 1728 από τον Δανορώσο εξερευνητή Βίτους Μπέρινγκ και πήραν το όνομά τους από τον Άγιο Διομήδη, καθώς εντοπίστηκαν στις 16 Αυγούστου, ημέρα που τιμάται ο άγιος από τη Ρωσική Ορθόδοξη Εκκλησία.

Τα δύο νησιά απέχουν περίπου 3,8 χιλιόμετρα, αλλά ανήκουν σε διαφορετικές χώρες. Το μεγαλύτερο, το Μεγάλο Διομήδης (Big Diomede), αποτελεί ρωσικό έδαφος, ενώ το μικρότερο, το Μικρό Διομήδης (Little Diomede), ανήκει στις Ηνωμένες Πολιτείες.

Η τεράστια διαφορά ώρας οφείλεται στη Διεθνή Γραμμή Ημερομηνίας, η οποία περνά ακριβώς ανάμεσα στα δύο νησιά. Έτσι, το Μεγάλο Διομήδης βρίσκεται 21 ώρες μπροστά από το Μικρό Διομήδης – διαφορά που μειώνεται σε 20 ώρες κατά τους θερινούς μήνες. Για αυτόν τον λόγο τα δύο νησιά έχουν αποκτήσει και τα παρατσούκλια «Νησί του Αύριο» και «Νησί του Χθες».

Ο διαχωρισμός τους προέκυψε το 1867, όταν ολοκληρώθηκε η συμφωνία πώλησης της Αλάσκας από τη Ρωσία στις Ηνωμένες Πολιτείες. Μετά τον Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο, η Σοβιετική Ένωση εγκατέστησε στρατιωτική βάση στο Μεγάλο Διομήδης, μεταφέροντας τους αυτόχθονες κατοίκους στην ηπειρωτική Ρωσία.

Κατά τη διάρκεια του Ψυχρού Πολέμου, το στενό ανάμεσα στα δύο νησιά απέκτησε ιδιαίτερη γεωπολιτική σημασία και έγινε γνωστό ως «Ice Curtain» (Παγωμένη Κουρτίνα), συμβολίζοντας το σύνορο μεταξύ των δύο αντιμαχόμενων υπερδυνάμεων.

Σήμερα, στο Μικρό Διομήδης ζει μια μικρή κοινότητα των Ινουπιάτ, οι οποίοι διατηρούν έναν απομονωμένο τρόπο ζωής, βασισμένο κυρίως στο κυνήγι θαλάσσιων θηλαστικών και την αλιεία. Η πρόσβαση στο νησί είναι ιδιαίτερα δύσκολη: τον χειμώνα γίνεται κυρίως με ελικόπτερο και το καλοκαίρι με μικρά σκάφη.

Παρότι οι κάτοικοι του Μικρού Διομήδη μπορούν να δουν το Μεγάλο Διομήδη στον ορίζοντα – κυριολεκτικά «κοιτάζοντας στο μέλλον» – στην πραγματικότητα ο ήλιος ανατέλλει και δύει την ίδια στιγμή και στα δύο νησιά. Η διαφορά τους δεν είναι γεωγραφική, αλλά αποτέλεσμα ανθρώπινων αποφάσεων για τον χρόνο, τα σύνορα και τα ημερολόγια.